Bahadır Eren

Claude alışkanlıklarıyla Gemini kullanmak

Çoğumuz iş yerinde kullandığımız yapay zekâ aracını kendimiz seçmiyoruz. Şirket Google Workspace kullanıyorsa, masandaki araç çoğu zaman Gemini oluyor. Bu durumda sorulması gereken soru "hangisi daha iyi" değil, "elimdekinden nasıl daha iyi çıktı alırım" sorusu.

İyi haber şu: Claude ile çalışırken edindiğin yöntem büyük ölçüde Gemini'ye de taşınıyor. Aşağıdaki notlar, Claude'da kurduğun düzeni Gemini tarafında yeniden kurmak için bir harita.

Önce ilke: araç değil, yöntem

Claude'u senin için işe yarar hâle getiren şey çoğu zaman modelin kendisi değildi. Bağlamı düzgün vermen, bir kez kurup tekrar tekrar kullandığın bir yapı oluşturman ve aracı bir arama kutusu gibi değil bir iş arkadaşı gibi kullanman fark yaratıyordu. Bu alışkanlıklar araca bağlı değil. Aynı disiplinle yaklaştığında Gemini de çoğu kişinin gördüğünden çok daha kullanışlı hâle geliyor.

Claude → Gemini karşılıkları

Claude Gemini tarafı
Projeler Gems
Özel talimatlar Gem talimatları
Artifacts Canvas
Memory (hafıza) Kişisel Bağlam
Research Deep Research

Gems, Claude'daki Projeler ve özel talimatların karşılığı. Bir Gem'e ad, talimat ve referans dosyaları (PDF ya da Google Drive belgeleri) ekliyorsun; aynı kurulumu her sohbette baştan yazmak yerine doğrudan çağırıyorsun. Google'ın belgelerine göre Gem oluşturmak her Gemini planında mümkün.

Canvas, Artifacts'in karşılığı. Belgeyi ya da kodu sohbetin yanında gerçek zamanlı düzenliyor, bağlantıyla paylaşıyor ve tek tıkla Google Dokümanlar veya Slaytlar'a aktarıyorsun.

Kişisel Bağlam (Personal Context), Claude'un hafızasına benzer biçimde geçmiş sohbetlerinden öğrenip yanıtları kişiselleştiriyor. Ayarlardaki Kişisel Bağlam bölümünden açıp kapatabiliyorsun; Gemini'ye "geçmiş sohbetlerden bir şey kullandın mı?" diye sorarak neyi temel aldığını da görebiliyorsun.

Deep Research, derin araştırma modunun karşılığı. Çok sayıda kaynağı tarayıp atıflı, çok sayfalı bir rapor üretiyor.

Peki ya Skills?

Burada birebir bir karşılık aramak yanlış olur, çünkü Claude Skills aslında iki işi birden yapıyor: bir yandan tekrarlanan bir prosedürü ya da uzmanlığı paketliyor, bir yandan da modelin başvuracağı kaynak dosyaları bir arada tutuyor. Gemini tarafında bu iki işi iki ayrı araçla yapıyorsun.

Claude Skill
├─ Prosedür / davranış         → Gemini: Gem (talimatlar + bilgi dosyaları)
└─ Kaynağa dayalı, atıflı bilgi → Gemini: NotebookLM

Bir Skill daha çok "şu işi her seferinde şu şekilde yap" diyorsa, karşılığı talimatları yazılmış ve bilgi dosyaları eklenmiş bir Gem. Bir Skill daha çok "şu belgelere sadık kal, uydurma, kaynağı göster" diyorsa, karşılığı NotebookLM.

NotebookLM: kaynağa dayalı tarafın karşılığı

NotebookLM, Gemini ile çalışan ve yalnızca senin yüklediğin kaynaklara dayanan bir araştırma asistanı. Açık uçlu bir sohbetin aksine kapalı bir sistem: yanıtları yalnızca eklediğin belgelerden üretiyor ve her yanıtı kaynaktaki ilgili yere atıfla bağlıyor. Bu yapı, yüksek bahisli işlerde uydurma riskini belirgin biçimde azaltıyor.

Kaynak olarak PDF, web sayfası, YouTube videosu, ses dosyası, Google Dokümanlar ve Slaytlar, Word belgeleri ve 2026'dan itibaren EPUB ekleyebiliyorsun. Yüklediğin kaynaklardan tek tıkla podcast tarzı sesli özetler, video özetler, zihin haritaları, slayt taslakları, infografikler, bilgi kartları, testler ve özet raporlar üretebiliyorsun.

2026 boyunca NotebookLM belirgin biçimde büyüdü. Artık kendi web kaynaklarını bulup atıflı bir kaynak listesi kurabiliyor, bir not defterini Drive ile otomatik eşitleyebiliyor ve Gemini üzerinden birden fazla not defterini birlikte sorgulayabiliyorsun. Her not defterine, sohbeti yapılandırma bölümünden kendi talimatını da verebiliyorsun; yani bir not defteri yalnızca kaynak yığını değil, kaynak yığını artı davranış oluyor. İşte bu yönüyle bir Skill'in "bilgi + yöntem" mantığına en çok yaklaşan araç bu.

Pratikte ayrım şöyle: davranışın taşınabilir olmasını istiyorsan Gem kur; ağır ve otoriter kaynak malzemeyi atıflı, denetlenebilir biçimde tutmak istiyorsan o malzemeyi NotebookLM'e koy.

Geçiş basamakları

  1. Önce envanterini çıkar. Neyi taşıyacağını bilmeden taşıyamazsın. Claude'da en çok kullandığın bir-iki Projeyi, bunların özel talimatlarını, içlerindeki referans dosyalarını ve hangi işlerde Skills'e ya da hafızaya güvendiğini bir yere not et. Geçişi bu listeden yöneteceksin.

  2. En çok kullandığın Projeyi bir Gem'e dönüştür. Gemini'de profil menüsünden Gems'e gir ve yeni bir Gem oluştur. Claude'daki özel talimatlarını "Instructions" alanına yapıştır; istersen sihirli değnek simgesiyle Gemini'ye bu talimatları toparlatabilirsin. Proje dosyalarını "Knowledge" bölümüne yükle. İşin her seferinde bir araç gerektiriyorsa bir varsayılan araç seç (taslak için Canvas, araştırma için Deep Research gibi). Sağdaki önizlemede gerçek bir komutla dene ve önizleme tek başına Gem'i kaydetmediği için ayrıca Kaydet'e bas.

  3. Talimatları Gemini'nin diline göre ayarla. Aynı talimat Claude ile Gemini'de her zaman aynı sonucu vermiyor. Birkaç komut çalıştır, çıktı beklediğinden sapıyorsa talimatı netleştir: rolü, bağlamı, istediğin biçimi ve kısıtları açıkça yaz. Kopyala-yapıştırın birebir aynı davranışı getirmesini bekleme.

  4. Ağır ve otoriter kaynakları NotebookLM'e taşı. Bir Projenin ya da Skill'in "bilgi" tarafı buraya gidiyor. NotebookLM'de yeni bir not defteri aç, kılavuzları, mevzuatı ve uzun raporları kaynak olarak ekle, ardından "Configure Chat" bölümünden deftere kendi talimatını ver. Belgeler güncelleniyorsa Drive eşitlemesini kullan; böylece defter, kaynak değiştikçe kendini günceller. Bu deftere sorduğun her şeyin yanıtı kaynaktaki atıfla geleceği için, doğruluğun önemli olduğu işlerde güven verir.

  5. Davranışı (Gem) ile bilgiyi (NotebookLM) birbirine bağla. Tekrarlayan üretim ve taslak işini Gem'de, kaynağa sadık kalması gereken sorgulamayı NotebookLM'de yap. 2026 ile birlikte NotebookLM defterlerini Gemini üzerinden birlikte de sorgulayabildiğin için, çoğu zaman "hangi soru nereye gidecek" ayrımını netleştirmen yeterli oluyor.

  6. Kişisel Bağlam'ı kur. Ayarlardan geçmiş sohbet hafızasını aç ve "Instructions for Gemini" alanına değişmeyen tercihlerini yaz (dil, ton, biçim gibi). Bu, kendini her sohbette yeniden anlatma yükünü ortadan kaldırıyor. Not: Bu özellik kişisel bir Google hesabı, açık "Keep Activity" ayarı ve 18 yaş gerektiriyor; iş veya okul hesabında çalışmıyor.

  7. Günlük araçları yerine koy. Tek seferlik belge ve kod için Canvas, derin araştırma için Deep Research, tekrarlayan iş için Gem. Bir süre sonra "bu iş hangi araç" refleksi kendiliğinden oturuyor.

  8. Birkaç gün gerçek işlerinle test et ve keskinleştir. Kurulum, kurar kurmaz mükemmel olmayacak. İşe yarayanları Gem talimatlarına ve NotebookLM'in sohbet ayarına geri yaz. Asıl kazanç tek seferlik kurulumda değil, kurulumu zamanla keskinleştirmekte.

  9. Ekip işiyse paylaş. Bir Gem'i, tıpkı bir Google Dokümanı gibi ekiple paylaşabiliyorsun; herkes aynı kurulumu kullanınca çıktılar da tutarlı oluyor. NotebookLM defterlerini de görüntüleme ya da yalnızca sohbet erişimiyle paylaşabilirsin.

Nerede ayrılıyorlar

Karşılıklar tam örtüşmüyor ve bunu bilerek başlamak iyi olur. NotebookLM'de not defterleri hâlâ birbirinden ayrı siloda duruyor ve en yeni özelliklerin bir kısmı önce ücretli katmanlara geliyor. Gemini'nin davranışını Claude'unkiyle birebir aynı yapmak da çoğu zaman talimatla ince ayar gerektiriyor. Yine de yöntem aynı kaldığı sürece bu farklar, çıktının kalitesini belirleyen şeyin araç değil yaklaşım olduğu gerçeğini değiştirmiyor.


Bu konuları günlük olarak konuştuğumuz bir yer var: Claude.ai Türkiye topluluğu. Katılmak istersen aşağıdan ulaşabilirsin.

#claude #gemini #notebooklm #verimlilik #yapay zeka